2,219 zoekresultaten voor “historie van de universiteit” in de Publieke website
-
Historie
De Universiteit Leiden is de eerste universiteit van Nederland. Willem van Oranje schonk in 1575 aan Leiden de Academia Lugduno Batava vanwege, zo wordt aangenomen, het moedige verzet van de stad tijdens het beleg van Spanje.
-
Leiden Classic: 4 vragen over het ontstaan van de Universiteit Leiden en de diesviering
Hoe is Nederlands eerste universiteit ontstaan en waarom krijgt de koning een telegram tijdens de dies? Rondom 8 februari wordt ieder jaar de verjaardag van de Universiteit Leiden gevierd. De belangrijkste feiten over het ontstaan en de Leidse mores van de diesviering.
-
5 vragen over onze lijfspreuk Praesidium Libertatis
Maar liefst 440 jaar bestaat de Universiteit Leiden in 2015. Is ons motto Praesidium Libertatis, bolwerk van vrijheid, ook zo oud? En waar komt het vandaan?
-
Hoe de eerste Nederlandse universiteitscrèche poeslief en schermloos bleef
Als er één plek is op de universiteit waar verschillen wegvallen, dan is het wel op de Kattekop. Dit universitaire kinderdagverblijf viert in september haar 40-jarig bestaan. De geschiedenis ervan weerspiegelt ontwikkelingen bij de universiteit. De waardering voor de crèche is bijzonder hoog.
-
Pussy Riot en andere verhalen over het Academiegebouw
In haar boek Rap 73 vertelt Dorrit van Dalen intieme anekdotes en voor velen onbekende verhalen over het Academiegebouw en zijn gebruikers. Zoals wie er verhit debatteerden in de Gewelfkamer en waarom kreeg de zangeres van de Russische punkband Pussy Riot een plek in de traptoren?
-
Scheidend hoogleraar Willem Otterspeer: ‘Mijn carrière is als de Donau’
Universiteitshistoricus Willem Otterspeer is met emeritaat. Op 4 november hield hij zijn afscheidsrede. Alhoewel, afscheid? Hij wil nog vijf boeken afmaken, met zeeën aan archiefmateriaal. 'Een archief moet zijn als een branding. Heerlijk om in zo'n golf te duiken.'
-
Van Leidse Pilgrim tot Amerikaanse president
De Pilgrim Fathers woonden begin 17e eeuw in Leiden voordat ze in Amerika hun kolonie stichtten. Maar liefst negen Amerikaanse presidenten stammen van hen af. De universiteit speelde een belangrijke rol in het leven van de Pilgrims.
-
Rembrandts sporen aan de Universiteit Leiden
De stichting Rembrandt in Leiden wil Leiden intensiever promoten als stad van deze wereldberoemde Hollandse meester. Rembrandts inschrijving aan de universiteit is nauwelijks bekend bij het grote publiek. Welke sporen liet hij nog meer achter aan de universiteit?
-
Josephus Scaliger: groot geleerde en brompot
Josephus Justus Scaliger (1540-1609) was een van de beroemdste geleerden van zijn tijd en toch roept zijn naam weinig herkenning op. De Leidse hoogleraar had ook een groot talent voor ergernis, zo blijkt uit correspondenties. Kasper van Ommen promoveert op 2 juli op Scaligers nalatenschap. Lees in deze…
-
Universiteitshistoricus Pieter Slaman: ‘Ik kan wijzen op waardevolle constanten en doorgeslagen experimenten’
Als universiteitshistoricus onderzoekt Pieter Slaman het verleden, maar hij houdt zich ook nadrukkelijk bezig met de universiteit van vandaag. ‘Het is nuttig om oude vraagstukken te kennen. Niet om behoudzuchtig te zijn, want sommige ontwikkelingen uit het verleden wil je helemaal niet nadoen.’
-
Leiden Classics: het Zweetkamertje
Het is misschien wel de mooiste traditie in Leiden: na de buluitreiking je naam vereeuwigen in het Zweetkamertje. Alhoewel vereeuwigen? Door afbrokkelend kalk liepen de namen gevaar. Een populaire crowfundingsactie in 2014 bracht redding en tegenwoordig kan de handtekening ook digitaal vereeuwigd wo…
-
Ceremoniemeester van de gelukkigste momenten
De pedel Willem van Beelen ging op 29 februari met pensioen. Hoe blikt hij terug en wat zeggen ingewijden over hem?
-
Cleveringa-oratie in teken van Joodse hoogleraar Meijers
Historicus Marjan Schwegman is de nieuwe Cleveringahoogleraar. In haar oratie op 27 november vraagt ze aandacht voor Eduard Meijers, de Joodse hoogleraar die door de nazi’s werd ontslagen. Schwegman was onder andere directeur van het NIOD Instituut voor oorlogs-, holocaust- en genocidestudies.
-
Vijftig jaar Universiteitsraad: ‘In Leiden gebeurde alles iets Leidser’
Na de verkiezingen in mei is er een nieuwe Universiteitsraad aangetreden. De universitaire democratie is het resultaat van langdurige landelijke studentenprotesten in 1969. Ook in Leiden lieten de studenten van zich horen, al waren de acties wat minder rumoerig dan bij andere universiteiten. Het Academiegebouw…
-
Portretteerde Rembrandt Leidse hoogleraar Van Schooten?
De Leidse hoogleraar wiskunde Frans van Schooten jr. (1615-1660) en zijn vrouw Margrieta zijn geportretteerd door Rembrandt. Dat stelt wiskundige en kunsthistoricus Johan Zwakenberg in zijn onlangs gepubliceerde artikel in het Leids Jaarboekje 2018. Leidse kunsthistorici zijn niet direct overtuigd van…
-
In het spoor van Cleveringa
Hij is vooral bekend vanwege zijn protestrede tegen het ontslag van zijn Joodse leermeester Eduard Meijers. Maar wie was de man achter deze iconische figuur? Dat laat de reizende tentoonstelling ‘In het spoor van professor Rudolph Pabus Cleveringa’ zien. Van 16 januari t/m 30 maart te zien in de Oude…
-
Onze historie
Als onderwijs- en onderzoeksinstelling zoekt de Universiteit Leiden antwoord op de vraag hoe zij zich verhoudt tot de koloniale en slavernijgeschiedenis.
-
Over 450 dagen… 450 jaar Universiteit Leiden!
Over precies 450 dagen is het zover: op 8 februari 2025 bestaat de universiteit 450 jaar. Dat gaan we natuurlijk vieren met onze medewerkers, studenten, alumni en relaties. In aanloop naar dit bijzondere lustrum maken we alvast samen de top 450. Wie of wat is jouw favoriet?
-
Hoe Johan Huizinga de nazi’s verjoeg
In 1933 organiseerde Leiden een grote internationale studentenconferentie. Het moest een feestje van verbroedering worden om de Fransen, Britten en Duitsers nader tot elkaar te brengen. Maar toen de nazi's hun ware gezicht lieten zien, besloot rector Johan Huizinga in te grijpen...
-
‘Nederlander, maak je drukker over mensenhandel’
Burgers denken dat ze slechts een radertje zijn, maar ze kunnen wel degelijk het verschil maken, vindt jurist Corinne Dettmeijer-Vermeulen. Bestrijding van onrecht is nog altijd de missie van deze voormalig Nationaal Rapporteur Mensenhandel en Seksueel Geweld tegen Kinderen. Op 26 november houdt ze…
-
Lorentz: gevierd fysicus, geboren verzoener
Als ware detectives spitten Dirk van Delft en Frits Berends, beiden emeritus-hoogleraar, in het leven en werk van de grote natuurkundige Hendrik Lorentz. Hun vuistdikke biografie ‘Lorentz: gevierd fysicus, geboren verzoener’ verschijnt op 25 oktober. Wat ontdekten zij over deze Leidse Nobelprijswinn…
-
‘Cleveringa was meer dan held voor één dag’
In zijn biografie over professor Rudolph Cleveringa vult Kees Schuyt het bestaande beeld aan. Bijna alle aandacht gaat uit naar Cleveringa’s protestrede tegen de nazi’s, terwijl zijn latere verzetswerk nog veel riskanter was. Bovendien stond Cleveringa niet alleen. ‘Zonder Telders geen Cleveringa.’…
-
Tentoonstelling in Leidse stadhuis over 444 jaar universiteit
De Universiteit Leiden bestaat 444 jaar en dat vieren we natuurlijk met de inwoners van Leiden en Den Haag. Het feestjaar wordt dan ook afgetrapt met een expositie op een symbolische plek: in het Leidse stadhuis.
-
Kerstvakantietip: Rembrandtroute voor de hele familie
Op zoek naar een uitje voor de kerstvakantie? De universitaire Rembrandtroute in Leiden is een leuke en leerzame activiteit voor jong en oud. Bij deze bijzondere buitenexpositie langs zeven universiteitsgebouwen kunnen kinderen ook een speurtocht doen. Haal het gratis gidsje en de speurtocht op bij…
-
Hoe Charles Darwin eredoctor werd in Leiden
Charles Darwin kreeg op 9 februari 1875 een eredoctoraat van de Universiteit Leiden. Welke sporen liet hij achter in Leiden?
-
Van zonnepanelen tot tafels van oude jassen: universiteit opent deuren op Open Monumentendagen
De Leidse Open Monumentendagen op 10 en 11 september staan in het teken van duurzaamheid. Op vier universitaire locaties vertellen gidsen over de geschiedenis van de gebouwen en hoe zij gerenoveerd zijn. En er is een primeur: er zijn ook rondleidingen in gebarentaal.
-
Zo begon de Leidse universiteit 444 jaar geleden haar állereerste dag
Levensechte goden, wapenkletterende schutters en geïmproviseerde professoren. Met een bonte inwijdingsoptocht en honderden opgetrommelde burgers vierde Leiden op 8 februari 1575 de oprichting van de eerste universiteit van de Republiek. ‘Het was geen feestje om de fuif.’
-
Het horzelnest: de Leidse universiteit in oorlogstijd
‘Het Leidse horzelnest moet uitgebrand worden,’ zei de NSB-er Robert van Genechten in november 1942, doelend op de Universiteit Leiden. Vanwaar deze haat jegens Leiden? Universiteitshistoricus Willem Otterspeer schreef een boek over onze universiteit in oorlogstijd, gebaseerd op bijzonder, persoonlijk…
-
Jan Hendrik Oort: ster van de Nederlandse radioastronomie
Het succes van de Nederlandse radioastronomie in de vorige eeuw was voor een groot deel de verdienste van de Leidse astronoom Jan Hendrik Oort. Hij maakte slim gebruik van de naoorlogse omstandigheden. Historica Astrid Elbers bracht die gouden periode in kaart.
-
De magie van de EL CID
Al bijna 50 jaar is de EL CID-week voor duizenden eerstejaars het wervelende begin van de studie en het studentenleven. Veelbelovende dj’s, foodtrucks én leerzame workshops: de introductieweek is dankzij de ambitieuze EL CID-commissies uitgegroeid tot een megafestival.
-
Indonesische verzetsheld en Leids student Irawan Soejono krijgt gezicht
De Oorlogsgravenstichting publiceert dit jaar ter gelegenheid van het 75-jarig bestaan wekelijks een portret van een oorlogsslachtoffer. Op 24 januari werd de tekening van Irawan Soejono, Leids student en Indonesisch verzetsstrijder, onthuld op de Leidse begraafplaats Groenesteeg, de plek waar Soejono…
-
Waarom de eerste hoogleraar Godgeleerdheid verketterd werd
De gereformeerde kerk zette in 1581 de predikant Caspar Coolhaes – de eerste Leidse hoogleraar Godgeleerdheid - uit zijn ambt vanwege diens pleidooi voor tolerantie. Promovenda Linda Gottschalk wierp nieuw licht op deze controversiële predikant.
-
Hoe Leiden ‘het wonder van Europa’ werd
Rariteiten uit het anatomisch theater, degens van de schermschool en 17e-eeuwse portretten van de oprichters. De nieuwe Universiteitskamer in Museum De Lakenhal verbeeldt de eerste turbulente honderd jaar van de Universiteit Leiden.
-
Diversere beelden van de universitaire geschiedenis
Drie nieuwe initiatieven zorgen letterlijk en figuurlijk voor een diverser beeld van de academische geschiedenis: een historisch onderzoek naar de achtergrond van studenten en wetenschappers, een nieuw boek over het Academiegebouw en twee sculpturen van vrouwelijke wetenschappers: astrofysicus Ewine…
-
Hemelse aardkloten en komeetgekte in expositie Van Dishoeck
Een maansteen van de Apollo 17-missie, antieke globes en de kosmos volgens Wassily Kandinsky. Ewine van Dishoeck, hoogleraar Moleculaire astrofysica, stelde een indrukwekkende expositie samen in Rijksmuseum Boerhaave.
-
Hiltje Cleveringa ontvangt eerste biografie over haar vader
Ontroerd nam Hiltje Cleveringa op 16 januari het eerste exemplaar in ontvangst van de biografie van haar vader Rudolph Cleveringa. Met enkele cliffhangers in zijn toespraak – onder ander over Churchill – moedigde biograaf Kees Schuyt het publiek aan zijn boek ook daadwerkelijk te gaan lezen.
-
Expositie toont de wondere roeiwereld van Asopos De Vliet
De Olympische medaille van Boudewijn Röell, een antieke skiff en foto’s van roemruchte rituelen. Asopos de Vliet - ook de roeiclub van prinses Beatrix - viert haar 55e jaar met een lustrumexpositie in de Oude UB. Te zien van 1 november t/m 26 januari.
-
Hoe Nelson Mandela Leids eredoctor werd
De Zuid-Afrikaanse oud-president Nelson Mandela (1918-2013) ontving in 1999 een eredoctoraat van de Universiteit Leiden. Mandela, die een groot aandeel had in de afschaffing van de apartheid, reageerde bescheiden. ‘Het is geen persoonlijke prestatie. Het is een eerbetoon aan allen die uit het verzet…
-
Pilgrims kwamen naar Leiden voor ‘hersengym’
De expositie Pilgrims naar Amerika in Museum De Lakenhal zet aan tot reflectie. Hoe ver kun je gaan in de zoektocht naar vrijheid? Er wordt ook ingezoomd op de relatie met de universiteit en welke kennis de Pilgrims meenamen uit Leiden.
-
'Rembrandt komt thuis'
Het Rembrandtjaar eindigt met een grootse expositie in Museum De Lakenhal. Ook zijn er nog tal van andere activiteiten waaronder lezingen, de universitaire Rembrandtroute en een kritische documentaire.
-
‘Vertrouw er niet op dat een ander het wel opknapt’
Haar boek ‘Veel valse hoop’ over de Jodenvervolging in Nederland werd direct omarmd als een standaardwerk. De Duitse historicus Katja Happe hield op 26 november de Cleveringa-oratie. Ze is gefascineerd door de vraag: wanneer sta je op?
-
Een verre achterneef van Rembrandt
De Leidse psychologiestudent Benson van der Bij is familie van de schilder Rembrandt van Rijn. Wat vindt hij van die verwantschap? En wist hij dat Rembrandt hier ook stond ingeschreven als student?
-
‘Oorlogsgeschiedenis Eduard Meijers verdient plek in herdenkingscultuur’
Een groep vertrouwelingen waaronder een oud-student van Meijers voorkwam zijn deportatie naar een vernietigingskamp. Cleveringahoogleraar Marjan Schwegman openbaarde in haar oratie op 27 november de vervolgingsgeschiedenis van de Joodse hoogleraar Eduard Meijers.
-
Kennis, kleding en koffie: zo maakte Leiden deel uit van het koloniale en slavernijverleden
Slaafgemaakten in de bediening zetten, bestuurder worden van de West-Indische Compagnie of uniformen maken voor het koloniale leger. Ook vele Leidenaren speelden op hun manier een rol in het koloniale en slavernijverleden. Historici doen vooronderzoek en vinden opvallende voorbeelden.
-
Het verhaal achter de vrouwenportretten
Een anatomisch hartmodel, een grote graafmachine of foto’s van moeder en oma. In de dertien nieuwe vrouwenportretten in de Senaatskamer zijn motieven uit het onderzoek en persoonlijke drijfveren verwerkt. ‘Die kat is niet zomaar een lieve schootkat.’
-
Cleveringahoogleraar: ‘Het individu schrijft de geschiedenis’
Door elke afzonderlijke beslissing, hoe klein die ook is, maken mensen geschiedenis. Dat zei historicus Katja Happe toen zij op 26 november de Cleveringa-oratie uitsprak. Ze vertelde erover aan de hand van individuele reacties op de Jodenvervolging tijdens de Tweede Wereldoorlog.
-
‘Bent ú doctor?’ Drie vrouwen over hun promotie en carrière
De promotietijd van Rietje Knaap (83) was een ware hindernisbaan, maar ze zette door. ‘U bent getrouwd, dus u heeft toch geen pensioen nodig.’ Hoe verging het Knaap en andere vrouwen na haar? In aanloop naar Internationale Vrouwendag op 8 maart blikken drie generaties vrouwelijke doctoren terug in een…
-
Hoe de Leidse universiteit na de oorlog weer opende
Na een lange sluiting in de Tweede Wereldoorlog konden studenten in september 1945 eindelijk weer studeren. Dat werd vier dagen gevierd. Met het cortège, herdenkingsdiensten en een feest in de Hortus. Ook koningin Wilhelmina was erbij. Bekijk de bijzondere foto’s van deze memorabele dagen.
-
Jong geleerd: Universiteit Leiden in de optocht op 3 oktober
Voor het eerst is een praalwagen van de Universiteit Leiden te bewonderen in de Grote Optocht tijdens Leidens Ontzet. Op 3 oktober viert heel Leiden feest, en de universiteit viert dit groots mee, vanwege haar 444ste verjaardag.
-
Terugblik op een bijzondere dodenherdenking
De dodenherdenking op 4 mei was dit jaar intiemer dan ooit. Het was niet mogelijk om als vanouds samen te komen, maar via een online lezing van japanoloog Ethan Mark en een bijzonder herdenkingsmoment bij het Academiegebouw werd het toch een indrukwekkende herdenking. Bekijk de beelden.